Mijëra protestues u mblodhën në Tiranë, Shqipëri, të shtunën, më 20 qershor 2026, duke kërkuar ndryshim të qeverisë. Demonstratat janë zgjeruar nga kundërshtimi fillestar ndaj një projekti resorti luksoz në protesta më të gjera kundër qeverisë.
Qeveria e kryeministrit socialist Edi Rama po përballet me presion në rritje, ndërsa shqiptarët vazhdojnë të dalin në rrugë duke kërkuar dorëheqjen e tij, por edhe të liderit të opozitës, Sali Berisha, të cilët protestuesit i konsiderojnë përgjegjës, së bashku me partitë e tyre, për rreth 30 vite korrupsion që prej rënies së regjimit komunist në vitin 1991.
Shkëndija që ndezi protestat ishte plani shumë miliardë dollarësh për ndërtimin e një resorti luksoz nga Jared Kushner dhe partnerët e tij të biznesit, të cilët përmes kompanisë së investimeve Affinity Partners synojnë të zhvillojnë dy projekte turistike që do të shtonin rreth 10 mijë dhoma hotelesh dhe vila në bregdetin shqiptar.
Një nga vendndodhjet e planifikuara është ishulli i braktisur i Sazanit, ku ndodhet një ish-bazë ushtarake sovjetike. Projekti tjetër parashikohet në Zvërnec, në zonën e peizazhit të mbrojtur Vjosë-Nartë, ku jetojnë foka mesdhetare dhe flamingo, ndërsa breshkat e detit ndërtojnë foletë e tyre.
Agim Nesho, ish-ambasador i Shqipërisë në SHBA dhe në OKB, tha për Fox News Digital se:
“Në kundërshtim me disa dezinformime në media, protestat në Shqipëri nuk janë kundër familjes së Presidentit Donald Trump apo investitorëve të huaj si Jared Kushner. Këta investitorë po sjellin 4 miliardë dollarë në Shqipëri, që do të krijojnë vende pune dhe mundësi për të rinjtë tanë.
Ata po ndërtojnë në tokë private, statusi i mbrojtur i së cilës është hequr vite më parë nga Rama dhe oligarkët e tij. Investitorët globalë kanë standarde dhe tregojnë përgjegjshmëri, dhe ekziston shpresa se ata do të tregojnë më shumë kujdes për mjedisin sesa Edi Rama dhe interesat e biznesit përreth tij, të cilët përndryshe do të ndërtonin vetë aty.”
Nesho pretendoi gjithashtu se:
“Pas 12 vitesh dhe të paktën tre zgjedhjeve të vjedhura, përfshirë zgjedhjet parlamentare të vitit të kaluar që nuk u njohën nga Shtetet e Bashkuara dhe që i dhanë Ramës një super-shumicë të aftë të ndryshojë ligjet dhe Kushtetutën, ditët e Ramës duket se janë të numëruara.”
Eric Czuleger, kryeredaktor i The Under Report, i cili jeton prej pesë vitesh në Shqipëri dhe ka dokumentuar protestat, tha për Fox News Digital:
“Qeveria e Ramës nuk ka qenë kurrë nën një presion kaq të drejtpërdrejtë nga populli shqiptar dhe reagimi i tij është domethënës. Fillimisht ai mohoi ekzistencën e protestave, duke pretenduar se bëhej fjalë për disa qindra njerëz të pakënaqur. Kur ato u rritën, media ndërkombëtare e detyroi median vendase të ndalonte heshtjen. Papritur protestat u quajtën një ‘luftë hibride’ e nxitur nga Irani dhe Rusia.”
Protestat, të cilat nisën në muajin maj, nuk e kanë lëkundur mbështetjen e kryeministrit Rama për projektet e planifikuara. Qeveria shqiptare i dërgoi Fox News Digital një përgjigje të gjatë në emër të kryeministrit, drejtuar “të gjitha palëve dhe individëve të interesuar jashtë vendit, që kanë përhapur dezinformime dhe sulme të pabaza në mbarë botën kundër një projekti shumë ambicioz, me potencialin për t’u bërë model i destinacioneve turistike të gjeneratës së ardhshme.”
Në deklaratë thuhet se:
“Ishulli i Sazanit është pronë shtetërore dhe nuk ka qenë kurrë objekt shitjeje dhe as nuk është kërkuar të shitet.”
Po ashtu, Rama deklaroi se:
“Zona në Zvërnec është tokë private” dhe se pretendimet e tjera për pronësinë janë çështje që po shqyrtohen nga gjykatat.
Për të sqaruar keqkuptimet, qeveria theksoi se:
“Projekti duhet t’i nënshtrohet jo vetëm një Vlerësimi të zakonshëm të Ndikimit në Mjedis, por një Vlerësimi të Thelluar të Ndikimit në Mjedis.”
Rama pretendon gjithashtu se vendndodhja e projektit “nuk ka asnjë lidhje me deltën e Vjosës” dhe se pretendimet sipas të cilave statusi i mbrojtur i zonave është hequr për t’i hapur rrugë investimit “janë një nga gënjeshtrat më të mëdha të fryra përtej çdo imagjinate”.
Pavarësisht mbrojtjes që Rama i bën projektit, të mërkurën Parlamenti Europian i kërkoi Shqipërisë të ndalojë ndërtimet në zonat e mbrojtura, raportoi Politico. Eurodeputetët kërkuan gjithashtu një moratorium për lejet e reja dhe ndërtimet në këto zona.
Një burim i njohur me projektin tha për Fox News Digital se një pjesë e informacionit që qarkullon online për investimin është i manipuluar ose i fabrikuar dhe se një pjesë e dezinformimit vjen nga jashtë Shqipërisë.
Asher Abehsera, drejtues i Sazan Real Estate Development LLC, deklaroi për Fox News Digital:
“Për katër vite kemi punuar për krijimin e një destinacioni të klasit botëror në bregdetin shqiptar — të bazuar në dizajn të kujdesshëm, mbrojtje të mjedisit dhe mundësi afatgjata ekonomike. Qëllimi ynë është i thjeshtë: të festojmë bukurinë natyrore të Shqipërisë, të krijojmë vende pune dhe të ndërtojmë diçka për të cilën brezat e ardhshëm do të krenohen.”
Ai shtoi se e ardhmja e projektit “do të përcaktohet në fund nga Shqipëria dhe populli shqiptar”.
Ndërsa protestat vazhdojnë, Czuleger tha se shqiptarët janë njëkohësisht “të shqetësuar se nuk do të ndodhë asgjë” dhe “të shqetësuar se mund të ndodhë diçka e keqe” nëse qeveria Rama largohet.
“Nëse lidershipi nuk ndryshon tani, njerëzit pyesin veten nëse korrupsioni do të ndalet ndonjëherë. Nëse ndryshon, është e mundur që të vijë dikush edhe më i keq,” tha ai.
Sipas tij, “protestuesit janë të lodhur” dhe “cikli mediatik po ecën përpara”, ndërsa “e vetmja gjë që mund të sjellë ndryshim është durimi, presioni dhe qartësimi i objektivave të lëvizjes”.
Aktori dhe artisti shqiptar Florjan Binaj tha për Fox News se protestat:
“Janë protestat më të mëdha që kanë ndodhur në Shqipëri që nga viti 1991.”
Ai e përshkroi atmosferën si:
“Jashtëzakonisht të fuqishme.”
Binaj shtoi se do të marrë pjesë në protesta:
“Për aq kohë sa të mundem”, duke theksuar se “protestuesit kërkojnë dorëheqjen e Ramës” për t’i hapur rrugë një qeverie alternative.
Në fund, Agim Nesho deklaroi:
“Protestuesit janë ngritur sepse një nga vendet më të varfra të Europës numëron miliarda e miliarda korrupsion nga një qeveri që nuk i jep llogari askujt. Në këto kushte është e vështirë që protestuesit të bëjnë kompromis apo të negociojnë me kryeministrin Rama. E vetmja rrugë është dorëheqja e qeverisë dhe zgjedhje të parakohshme nën mbikëqyrje ndërkombëtare.”
Qeveria Rama nuk iu përgjigj pyetjeve të drejtpërdrejta të Fox News lidhur me shqetësimet e protestuesve. Përgatiti në shqip ©LAPSI.AL
