Dy ndeshje të Spanjës kampione të botës dhe kartoni i kuq i Folarin Balogun (i pezulluar dhe më pas i rehabilituar nga Komisioni Disiplinor i FIFA-s) janë në qendër të një dosjeje që ndjek pistën e fixing, përpjekjes për të manipuluar dhe ndryshuar një ngjarje sportive për të përfituar para nga bastet. Follow the money, ndiqni paratë, është filli i kuq mbi të cilin Grupi i Kopenhagenit ka ndërtuar raportin e tij për të gjurmuar rrjedhat e dyshimta që ndodhën gjatë Kupës së Botës. Organizmi ndërkombëtar, që vepron nën kujdesin e Këshillit të Evropës, ka konstatuar një sërë anomalish të vendosura nën vëzhgim për shkak të një përputhjeje të çuditshme episodësh dhe rritjes së papritur të basteve mbi ndeshje të caktuara ose ngjarje specifike të ndodhura gjatë tyre. Situata që në pamje të parë duken të izoluara, por që – sipas konstatimeve të mbledhura – drejtohen nga një regji e vetme, diçka që shkon shumë përtej asaj që ndodh në fushë apo vendimeve disiplinore.
Raporti i plotë nuk është publikuar ende, por Këshilli i Evropës ka bërë publik një përmbledhje të përfundimeve të tij. Në raport thuhet se janë “104 ndeshje të monitoruara; 15 prej tyre të vendosura nën mbikëqyrje të rreptë, veçanërisht gjatë javës së fundit të fazës së grupeve”. Si rezultat i këtij operacioni kontrolli, “janë lëshuar 7 sinjalizime për shkelje të ligjit (të identifikuara me kodin e verdhë)” dhe janë identifikuar “12 çështje kryesore të analizuara në dritën e rreziqeve për integritetin”.
Çështja lindi nga kontradikta mes qëndrimit të FIFA-s dhe përmbajtjes së raportit të Grupit të Kopenhagenit. Të martën, Federata kishte njoftuar se nuk kishte konstatuar “asnjë aktivitet të dyshimtë apo ndonjë tregues për ndeshje të manipuluara”, duke shpjeguar se Integrity Task Force, në bashkëpunim me FBI-në dhe Interpolin, nuk kishte gjetur elementë që të ngrinin dyshime për trukime gjatë ndeshjeve të turneut. Më pas, megjithatë, doli në dritë dokumenti që ngriti alarmin: ai tregon se gjatë Botërorit janë sinjalizuar shtatë situata alarmi që lidhen me po aq ndeshje. Nuk bëhet fjalë për prova manipulimi apo akuza për trukime, por për sinjalizime që, sipas protokolleve ndërkombëtare, tregojnë anomali statistikore të mjaftueshme për të kërkuar verifikime të mëtejshme, edhe në dritën e volumit të basteve: 240 miliardë dollarë, dyfishi krahasuar me edicionin e Katarit 2022.
Çfarë nënkuptojnë sinjalizimet e Grupit të Kopenhagenit
Grupi i Kopenhagenit i klasifikon këto raste si një nivel rreziku “paksa të lartë”, një prag që arrihet kur përputhen disa tregues të parregullsive. Mes tyre përfshihen ndryshime të papritura të koeficientëve të basteve, informacione të mbledhura nga burime të ndryshme, lëvizje anormale në tregjet e basteve apo sinjalizime që vijnë edhe nga rrjetet sociale.
Megjithatë, një sinjalizim nuk do të thotë se një ndeshje është manipuluar: dokumentacioni nuk pretendon se Botërori 2026 është karakterizuar nga ndeshje të trukuara. Ai vetëm konfirmon se shtatë takime kanë gjeneruar sinjale të konsideruara mjaftueshëm të pazakonta për të kërkuar verifikime të mëtejshme në funksion të transparencës.
Dy ndeshjet e Spanjës nën vëzhgim
Mes episodeve të përmendura janë edhe dy ndeshje të Spanjës kampione të botës. E para është barazimi 0-0 ndaj Kepit të Gjelbër në fazën e grupeve. Sipas raportimeve, në platformën Polymarket janë lëvizur rreth 4.8 milionë dollarë (më shumë se 4 milionë euro) mbi një rezultat negativ të “La Roja”-s. Me rezultat negativ nënkuptohet jo vetëm humbja, por edhe barazimi.
Rasti i dytë lidhet me fitoren 4-0 ndaj Arabisë Saudite. Nën lupë ka përfunduar kontrolli i gjatë i VAR-it për golin e shënuar nga Ferran Torres, një on-field review që zgjati më shumë se tre minuta përpara se goli të anulohej.
Rasti Zwane dhe kartoni i kuq i Balogun
Në mesin e dyshimeve përfshihen edhe dy episode të tjera. I pari është kartoni i kuq i marrë nga futbollisti i Afrikës së Jugut, Themba Zwane, gjatë humbjes 2-0 ndaj Meksikës. Kjo ndeshje u identifikua si një nga ngjarjet e para të konsideruara anormale nga sistemet e monitorimit të flukseve të basteve.
I dyti lidhet me një nga çështjet më të debatueshme të Botërorit: kartonin e kuq të Folarin Balogun. Pas përjashtimit ndaj Bosnje-Hercegovinës në 1/16-at e finales, sulmuesi amerikan duhej të mungonte në ndeshjen e 1/8-ave ndaj Belgjikës. Ndërhyrja e presidentit të SHBA-së, Donald Trump, dhe interpretimet e rregullores të përdorura nga anëtarët e komisionit të FIFA-s përmbysën vendimin për pezullimin.
Gjatë kësaj periudhe, në platformën Polymarket ishte hapur një treg bastesh ku përdoruesit duhej të parashikonin nëse Balogun do të luante apo jo kundër belgëve. Një hipotezë praktikisht e pamundur, duke qenë se lojtari ishte tashmë i pezulluar. Megjithatë, skenari ndryshoi më 5 korrik, kur Komiteti Disiplinor i FIFA-s e revokoi pezullimin. Prania e një tregu bastesh të hapur mbi një ngjarje që dukej tashmë e vendosur përbën një nga elementët e përmendur në raportin e Grupit të Kopenhagenit si rrethanë që meriton vëmendje.
