Flash

Historia/ A është e vërtetë që Mic Sokoli i vuri gjoksin topit?

Lapsi.al 17 November 2026

Historia/ A është e vërtetë që Mic Sokoli i vuri

Në betejën e Slivovës në afërsi të Shtimjes në Kosovë në prill 1881 kundër forcave osmane të Dervish Pashës, thuhet se Mic Sokoli kreu një akt trimërie të rrallë duke i vënë gjoksin topit të armikut dhe ra heroikisht në fushën e betejës duke frymëzuar të gjithë luftëtarët e tjerë të vazhdojnë luftën me trimëri e krenari.

Të paktën kështu e njeh historia nga rrëfimet e veçanërisht nga këngët rapsodike që disa historianë i përligjin. Ky veprim i Mic Sokolit është portretizuar edhe në art, me krahë hapur, me plis në kokë, i patrembur dhe duke qëndruar përballë topit. 

Por a është e vërtetë krejt kjo çka thuhet e këndohet për Micin, apo rrëfimet kanë shkuar aq larg, saqë personaliteti i tij është mitizuar.

Historia/ A është e vërtetë që Mic Sokoli i vuri
Kulla e Mic Sokolit

Fakti historik i padiskutueshëm është se Mic Sokoli u vra në Betejën e Slivovës ku u sulmua drejtpërdrejt bateria e artilerisë osmane, ndërsa detaji specifik i "vënies së gjoksit në grykën e topit" mbështetet kryesisht në traditën gojore dhe historiografinë tradicionale, por debatohet nga një pjesë e historianëve modernë.

Historiani kosovar, Jahja Drançolli, studiues i shkencave medievalistike thotë se “disa personalitete të ndritshme të historisë tonë ndonjëherë janë ekzagjeruar”.

Mic Sokoli udhëhoqi një kundërsulm të guximshëm për të kapur pozicionet e topave osmanë në kodër dhe u vra pikërisht aty.

Sipas burimeve të shkruara dhe dëshmive të kohës, ai arriti t'i afrohej aq shumë njërit prej topave, sa e mbërtheu ose u përpoq ta rrokulliste atë tatëpjetë kodrës për ta nxjerrë jashtë përdorimit, moment në të cilin u qëllua për vdekje nga ushtarët osmanë.

Rapsodët popullorë, për të rritur trimërinë e jashtëzakonshme të tij e përshkruan aktin në mënyrë poetike si bllokim i gjyles me kraharor. Historianët e periudhës së Rilindjes Kombëtare dhe më pas ata të periudhës komuniste e morën këtë motiv folklorik si të mirëqenë për të ndërtuar figurën e heroit. 

Kjo u përforcua edhe më shumë nga arti figurativ (veçanërisht piktura ikonike e Sali Shijakut), e cila e fiksoi në kujtesën kolektive imazhin e Micit me krahët hapur mbi grykën e topit.

Historia/ A është e vërtetë që Mic Sokoli i vuri

Disa studiues dhe historianë bashkëkohorë theksojnë se nga ana fizike është e pamundur që trupi i njeriut të ndalë një gjyle topi dhe se nuk ka dokumente arkivore osmane apo të huaja të kohës që ta përshkruajnë vdekjen e tij fjalë për fjalë në atë mënyrë.

Sipas tyre, "vënia e gjoksit topit" është një metaforë e fuqishme popullore për faktin se Mic Sokoli u sul me armë të lehta dhe trup më trup drejt zjarrit të artilerisë së rëndë pa u zmbrapsur, derisa ra i vrarë ngjitur me topin e armikut. ©LAPSI.al

Të këshilluara

8 nëntor 1462/ Pal Engjëlli shkroi Formulën e Pagëzimit, dëshmia e parë e gjuhës shqipe

«Unte paghesont premenit Atit et Birit et Spertit Senit». «Unë të pagëzoj në emër të Atit e të Birit e të Shpirtit Shenjt». Kjo formulë e shkruar nga Imzot Pal Engjëlli më 8 nëntor 1462 u shërbente prindërve për të pagëzuar fëmijët në rast rreziku për jetën, kur mungonte prifti. Ajo përbën fjalinë më të hershme të njohur deri më sot, të shkruar në gjuhën shqipe dhe me datë të saktë. Dorëshkrimi u zbulua në Bibliotekën Laurentiana të Firences nga studiuesi rumun Nicolae Iorga, më 1915.

20:23

ide

Parodia me taksimin e të pasurve nga kryeministri i tyre

Pavarësisht nga retorika, nuk mund të përkundet asnjë iluzion, se Edi Rama i është bashkuar trendit global për reduktimin e pabarazive. Sepse debati që po gëlon sot ka në thelb shqetësimin se mos thellimi i tyre po çon drejt shkatërrimit të demokracisë. Ndërsa tek ne ndodh e kundërta. Eshtë vullneti për të asgjesuar demokracinë që po prodhon më shumë pabarazi

13:31 Andi Bushati

MOTI TIRANA

14°c

KËMBIMI EURO

89.78

aktuale

Ndiqe Lapsin edhe në

Me interes nga publiku

Me sytë katër

PAPARAZZI