Premisa e gjithë kësaj çështjeje është se po flasim për diçka absurde: është vërtet absurde – të paktën për atë që u pa në fushë – kërkesa e tifozëve të Argjentinës për të riluajtur finalen e Botërorit 2026, të humbur 1-0 ndaj Spanjës. Kjo kërkesë është bërë përmes një peticioni që deri tani ka mbledhur dhjetëra mijëra firma. Peticioni pretendon se arbitri slloven Slavko Vinçiç ka qenë “i korruptuar”, ndaj kemi parë se çfarë parashikon Kodi Disiplinor i FIFA-s në raste të tilla. Paradoksalisht, është më e mundshme që Argjentina ta fitonte titullin në tavolinë, sesa finalja të riluhej…
Peticioni i tifozëve të Argjentinës për riluajtjen e finales së Botërorit
“Finalja e fundit mes Argjentinës dhe Spanjës u njollos nga sjellja e diskutueshme dhe e korruptuar e arbitrit, i cili, sipas provave video, është korruptuar për të ndikuar në rezultatin e ndeshjes – thuhet në tekstin që shoqëron peticionin e publikuar në platformën Change.org. – Po qarkullojnë video të ndryshme që tregojnë vendime arbitrare të cilat favorizuan qartë njërën skuadër ndaj tjetrës, duke ndryshuar rrjedhën normale të ndeshjes. Prandaj i kërkojmë FIFA-s t’i shqyrtojë këto episode në mënyrë të plotë dhe transparente dhe të vlerësojë mundësinë e riluajtjes së finales, këtë herë pa ndikimin e një arbitri të korruptuar. Është thelbësore që ndeshja të drejtohet nga një arbitër i paanshëm dhe korrekt, në mënyrë që rezultati të pasqyrojë vërtet meritën e skuadrave pjesëmarrëse.”
How is this not even a yellow card for mac allister??? pic.twitter.com/ZOZGoX4X0H
— Baraka Amuri (@TheBarakaShow) July 19, 2026
Peticioni për riluajtjen e finales po i afrohet 100 mijë firmave
Bëhet fjalë për akuza jashtëzakonisht të rënda, të cilat, në mungesë të çdo prove konkrete, nuk mund të konsiderohen gjë tjetër veçse thashetheme. Edhe rrjedha e ndeshjes nuk la vend për dyshime të tilla: i vetmi episod për të cilin protestoi Argjentina ishte kartoni i kuq i Enzo Fernandez, por ai ishte plotësisht i drejtë. Përkundrazi, nëse një skuadër kishte arsye të ankohej, ajo ishte Spanja për lojën e ashpër të kundërshtarëve, e cila nuk u ndëshkua menjëherë nga arbitri, siç ishte rasti i ndërhyrjes së rëndë të Mac Allister, që nuk mori as karton të verdhë.
Arbitër i korruptuar: ja çfarë parashikon Kodi Disiplinor i FIFA-s
Por le të supozojmë, vetëm teorikisht, se korrupsioni i arbitrit Vinçiç provohet në mënyrë të pakundërshtueshme. Çfarë do të ndodhte atëherë? A do të riluhej finalja e Botërorit? Ky rast rregullohet nga Neni 20 i Kodit Disiplinor të FIFA-s, si edhe nga Neni 6.
Neni 20 (“Manipulimi i ndeshjeve dhe i garave të futbollit”) përcakton në pikën e parë: “Kushdo që, drejtpërdrejt ose tërthorazi, me një veprim ose mosveprim, ndikon ose manipulon në mënyrë të paligjshme zhvillimin, rezultatin ose çdo aspekt tjetër të një ndeshjeje dhe/ose gare, apo komploton ose tenton ta bëjë këtë me çfarëdo mjeti, dënohet me të paktën pesë vjet pezullim nga çdo aktivitet futbollistik, si edhe me një gjobë prej të paktën 100 mijë frangash zvicerane. Në rastet më të rënda, mund të vendoset edhe përjashtim i përjetshëm nga futbolli.”
Në radhë të parë, arbitri Vinçiç do të pezullohej, ose më shumë gjasa do të përjashtohej përjetësisht nga futbolli, duke pasur parasysh rëndësinë e ngjarjes. Për të mund të hapej edhe një procedim penal për mashtrim sportiv ose korrupsion. Por më pas do të lindte pyetja më e rëndësishme: a janë të dyja skuadrat të pafajshme në lidhje me manipulimin e arbitrit (për shembull në rast se ai është korruptuar nga një organizatë e jashtme bastesh ilegale), apo njëra prej tyre ka marrë pjesë në korrupsion?
Pika e dytë e Nenit 20 thotë: “Nëse një lojtar ose një drejtues shpallet përgjegjës për sjelljet e përshkruara në pikën e parë, klubi ose federata të cilës ai i përket mund të ndëshkohet me humbjen në tavolinë të ndeshjes ose të shpallet e papërshtatshme për të marrë pjesë në një tjetër kompeticion, me kusht që të ruhet integriteti i garës. Mund të vendosen edhe masa të tjera disiplinore.”
Dy skenarë të mundshëm
Prandaj, skenari më logjik – të paktën sipas pretendimit të tifozëve argjentinas, që Spanja ka korruptuar Vinçiçin – do të ishte që, nëse do të ekzistonin prova të pakundërshtueshme për këtë (pra diçka shumë larg spekulimeve aktuale), Spanja të humbiste ndeshjen në tavolinë, titulli i kampionit të botës t’i hiqej dhe t’i kalonte Argjentinës.
Në këtë rast, Argjentina do të shpallej kampione bote pa zbritur më në fushë, gjë që e bën edhe më absurde vetë peticionin, i cili kërkon riluajtjen e finales me “një arbitër të paanshëm dhe korrekt”. Nga ana tjetër, riluajtja e ndeshjes – e parashikuar në mënyrë teorike nga Neni 6 (“Masat disiplinore”) – mund të ndodhte vetëm në skenarin e parë, pra nëse asnjëra nga skuadrat nuk do të kishte qenë e përfshirë në manipulim dhe përgjegjësia do të binte vetëm mbi arbitrin. Në atë rast, FIFA do të kishte të drejtën të urdhëronte përsëritjen e ndeshjes, pasi as Spanja dhe as Argjentina nuk do të kishin faj.
I vetmi precedent i riluajtjes së një ndeshjeje për shkak të një arbitri të korruptuar: Afrika e Jugut–Senegali në vitin 2016
Ekziston vetëm një precedent i tillë, rreth dhjetë vite më parë. Më 12 nëntor 2016, ndeshja kualifikuese për Botërorin mes Afrikës së Jugut dhe Senegalit përfundoi 2-1, pas një penalltie të paqenë të dhënë nga arbitri ganez Joseph Lamptey. Më pas u vërtetua se arbitri ishte i përfshirë në një rrjet bastesh ilegale, gjë që çoi në përjashtimin e tij të përjetshëm, ndërsa të dyja kombëtaret ishin plotësisht të pafajshme. Meqenëse manipulimi ishte organizuar vetëm nga arbitri dhe persona të tretë, FIFA vendosi se zgjidhja më e drejtë për të rikthyer drejtësinë sportive nuk ishte ndryshimi i rezultatit në tavolinë, por anulimi i tij dhe riluajtja e ndeshjes nga e para.
Duhet shtuar edhe një element tjetër për ta kuptuar më qartë këtë skenar ekstrem të imagjinuar nga peticioni për finalen Spanjë–Argjentinë. Është e vërtetë që Neni 6 përmend si masa të mundshme “anulimin e rezultatit”, “humbjen në tavolinë” dhe “riluajtjen e ndeshjes”, por FIFA ka një diskrecion shumë të gjerë për të vendosur se cilën masë do të zbatojë. Për më tepër, Neni 20 specifikon se masat disiplinore zbatohen vetëm “me kusht që të ruhet integriteti i garës”.
Dhe për një finale të Kupës së Botës që është luajtur, është mbyllur, trofeu është dorëzuar, shpërblimet janë paguar, renditjet janë përditësuar dhe lojtarët janë kthyer në pushime përpara rikthimit te klubet, çdo sanksion do të rrezikonte të dëmtonte integritetin e garës më shumë sesa korrupsioni hipotetik.
Precedenti i Afrikës së Jugut–Senegalit nuk mund të krahasohet me këtë rast: atëherë kualifikueset ishin ende në zhvillim dhe kishte kohë për ta riluajtur ndeshjen. Për një finale Botërori situata do të ishte krejtësisht ndryshe: turneu ka përfunduar, trofeu është dorëzuar, shpërblimet janë paguar, renditjet janë përditësuar dhe lojtarët janë kthyer te klubet për të respektuar kontratat e tyre.
