Ishte një fillim dramatik i javës në Rusi. Të hënën në mëngjes, Presidenti Vladimir Putin shkarkoi ministrin e tij të transportit, Roman Starovoit. Deri në pasdite, Starovoit ishte i vdekur. Trupi i tij u zbulua në një park në periferi të Moskës me një plagë të shkaktuar nga arma e zjarrit në kokë. Një pistoletë, thuhet se u gjet pranë trupit.
Hetuesit thanë se supozonin se ish-ministri i kishte dhënë vetë fund jetës. Në tabloidin “Moskovsky Komsomolets” këtë mëngjes pati një ndjesi tronditjeje. "Vetëvrasja e Roman Starovoit vetëm disa orë pas urdhrit të presidentit për ta shkarkuar atë është një ngjarje pothuajse unike në historinë ruse", - deklaroi gazeta.
Kjo sepse duhet të kthehesh më shumë se 30 vjet prapa, para rënies së Bashkimit Sovjetik, për një shembull të një ministri qeveritar që vret veten. Në gusht të vitit 1991, pas dështimit të grushtit të shtetit nga komunistët e linjës së ashpër, një nga udhëheqësit e grushtit të shtetit - ministri i brendshëm sovjetik Boris Pugo qëlloi veten.
Kremlini ka thënë pak për vdekjen e Starovoit.
"Sa u trondite që një ministër federal u gjet i vdekur vetëm disa orë pasi u shkarkua nga presidenti?" e pyeta zëdhënësin e Vladimir Putinit, Dmitry Peskov, në një konferencë telefonike me Kremlinin. "Njerëzit normalë nuk mund të mos tronditen nga kjo" - u përgjigj Peskov. "Sigurisht, kjo na tronditi edhe ne. Varet nga hetimi që të japë përgjigje për të gjitha pyetjet. Teksa kjo është duke vazhduar, vetëm mund të spekulohet, por kjo është më shumë për median dhe ekspertët politikë. Jo për ne" – tha Peskov.
Shtypi rus, në fakt, ka qenë i mbushur plot me spekulime.
Sot, disa gazeta ruse e lidhën atë që i ndodhi Roman Starovoit me ngjarjet në rajonin e Kurskut që kufizohet me Ukrainën. Përpara emërimit të tij si ministër i transportit në maj 2024, Starovoit kishte qenë guvernatori i rajonit të Kurskut për më shumë se 5 vjet. Nën udhëheqjen e tij - dhe me shuma të mëdha parash qeveritare - Guvernatori Starovoit kishte nisur ndërtimin e fortifikimeve mbrojtëse përgjatë kufirit. Këto nuk dolën aq të forta sa të parandalonin trupat ukrainase të depërtonin dhe të kapnin territorin në rajonin e Kurskut vitin e kaluar.
Që atëherë, pasardhësi i Starovoit si guvernator, Alexei Smirnov, dhe ish-zëvendësi i tij Alexei Dedov janë arrestuar dhe akuzuar për mashtrim në shkallë të gjerë në lidhje me ndërtimin e fortifikimeve. "Z. Starovoit mund të jetë bërë një nga të pandehurit kryesorë në këtë rast", - sugjeroi botimi i sotëm i gazetës së përditshme të biznesit “Kommersant”.
Autoritetet ruse nuk e kanë konfirmuar këtë. Por nëse ishte frika nga ndjekja penale që e shtyu një ish-ministër të merrte jetën e tij, çfarë na tregon kjo për jetën e sotme? Rusinë?
"Pjesa më dramatike e kësaj, me gjithë ri-stalinizimin që ka ndodhur në Rusi vitet e fundit, është se një zyrtar i lartë qeveritar [vret veten] sepse nuk ka asnjë mënyrë tjetër për të dalë nga sistemi", - thotë Nina Khrushcheva, profesoreshë e Çështjeve Ndërkombëtare në “The New School” në New York.
"Ai duhet të ketë pasur frikë se do të merrte dhjetëra vjet burg nëse do të ishte nën hetim dhe se familja e tij do të vuante jashtëzakonisht shumë. Pra, nuk ka rrugëdalje. Menjëherë mendova për Sergo Ordzhonikidze, një nga ministrat e Stalinit, i cili [vrau veten] në vitin 1937 sepse mendonte se nuk kishte rrugëdalje. Kur fillon të mendosh për vitin 1937 në mjedisin e sotëm, kjo të bën të mendosh shumë mirë”.
Vdekja e Roman Starovoit mund të ketë bërë bujë në gazetat këtu. Por kjo "ngjarje pothuajse unike në historinë ruse" ka marrë mbulim minimal në televizionin shtetëror. Ndoshta kjo ndodh sepse Kremlini e njeh fuqinë e televizionit për të formësuar opinionin publik. Në Rusi, televizioni ka më shumë ndikim se gazetat. Pra, kur bëhet fjalë për televizionin, autoritetet kanë tendencë të jenë më të kujdesshme dhe të matura me mesazhet.
Buletini kryesor i lajmeve të mbrëmjes së së hënës në “Russia-1” përfshinte një raport 4-minutësh rreth emërimit nga Putin të një ministri të ri të transporteve, Andrei Nikitin. Nuk u përmend fare se ministri i mëparshëm i transportit ishte shkarkuar. Apo se ai ishte gjetur i vdekur.
Vetëm 40 minuta më vonë, drejt fundit të buletinit të lajmeve, prezantuesi përmendi shkurtimisht vdekjen e Roman Starovoit. Folësi i lajmeve i kushtoi vetëm 18 sekonda, që do të thotë se shumica e rusëve ndoshta nuk do t'i shohin ngjarjet dramatike të së hënës si një zhvillim të rëndësishëm.
Për elitën politike, kjo është një histori tjetër. Për ministrat, guvernatorët dhe zyrtarët e tjerë rusë që kanë kërkuar të jenë pjesë e sistemit politik, ajo që i ndodhi Starovoit do të shërbejë si paralajmërim.
"Ndryshe nga më parë, kur mund të gjeje këto vende pune, të pasuroheshe, të ngriheshe në detyrë nga niveli rajonal në atë federal, sot, kjo nuk është qartë një rrugë karriere nëse do të qëndrosh gjallë", thotë Nina Khrushcheva. "Jo vetëm që nuk ka lëvizshmëri lart në fillim, por edhe lëvizshmëria poshtë përfundon me vdekjen."
Është një kujtesë për rreziqet që rrjedhin nga rënia në konflikt me sistemin. ©BBC, LAPSI.al
