Rusia po përballet me humbje të mëdha në frontin e Ukrainës, ndërsa presioni për të siguruar trupa të rinj po rritet. Në këtë situatë, Moska po përgatitet për një mobilizim të ri, që mund të përfshijë qindra mijëra burra, ndërsa Vladimir Putin nuk jep sinjale se është i gatshëm të tërhiqet nga lufta. Shqetësimet për një përshkallëzim të mëtejshëm janë shtuar edhe në vendet e NATO-s.
Frika se ai do të zgjedhë përsëri përshkallëzimin
Sipas raportimeve nga mediat e huaja, ushtria ruse është zhytur në një luftë rraskapitëse për vite me radhë, me dhjetëra mijëra të vdekur ose të plagosur rëndë çdo muaj. Lufta ka degjeneruar në një përballje të kushtueshme me dronë dhe raketa, duke shkaktuar kaos në Ukrainë, por tani duke lënë plagë të dukshme brenda Rusisë. Putini, megjithatë, nuk tregon qëllim të tërhiqet.
Dhe Perëndimi ka frikë se ai mund të përpiqet t'i shpëtojë asaj që rusët e quajnë tupik një bllokim në të njëjtën mënyrë që ka bërë në të kaluarën: duke përshkallëzuar konfliktin. Shenjat e shqetësimit perëndimor janë tashmë të dukshme. Më 25 gusht, drejtori i CIA-s, John Ratcliffe, bëri një udhëtim të papritur në Moskë. Versionet e misionit të tij ndryshojnë: sipas njërit, ai shkoi për të paralajmëruar Putinin të mos sulmonte vendet e NATO-s. Sipas një tjetri, ai paraqiti një vlerësim veçanërisht të zymtë të perspektivave të Rusisë dhe u përpoq ta bindte atë të kthehej në negociata.
Tre ditë më vonë, Finlanda kërkoi ndihmën e avionëve dhe anijeve luftarake suedeze për të monitoruar kufirin e saj me Rusinë kundër shkeljeve të mundshme. Gjermania, nga ana e saj, po përgatitet të akuzojë publikisht Rusinë për një sulm me dron në aeroportin e Leipzigut më 4 gusht dhe ka të ngjarë të vendosë sanksione të reja. Më 20 gusht, Rumania njoftoi se kishte shkatërruar një dron detar rus që po synonte një platformë nafte në ujërat e saj territoriale, ndërsa më 25 gusht, Sllovakia pengoi një sulm zjarrvënës ndaj një fabrike prodhimi dronësh.
Paralajmërimi i Putinit për "hakmarrje"
Në të njëjtën kohë, Putini theu heshtjen e tij të gjatë mbi sulmet gjithnjë e më efektive të dronëve ukrainasë thellë brenda territorit rus. Shënjestrat kanë përfshirë rafineri nafte dhe qendra logjistike, madje edhe depot e Wildberries, kompanisë më të madhe të tregtisë elektronike në Rusi.
Në një fjalim më 22 gusht, presidenti rus akuzoi Ukrainën për hapjen e kutisë së Pandorës dhe paralajmëroi për hakmarrje kundër sektorëve më të ndjeshëm të ekonomisë suaj. Më herët gjatë ditës, duke folur për Rusinë e Bashkuar , partinë e mbështetur nga Kremlini, ai hodhi poshtë çdo bisedë për përfundimin e luftës.
“Operacioni special ushtarak vazhdon. Ne vetëm do të ecim përpara.”, tha ai.
Informacion nga Kremlini
Burime nga Kremlini thonë se pas javësh diskutimesh gjatë verës, Putin duket se ka zgjedhur përshkallëzimin e situatës. Në fakt, një ndihmës i hershëm thotë se presidenti rus mund ta ketë interpretuar edhe vizitën e Ratcliffe si një shenjë të dobësisë amerikane.
I njëjti burim tha se Putin e interpretoi vizitën e drejtorit të atëhershëm të CIA-s, Bill Burns, në Moskë në nëntor 2021 në një mënyrë të ngjashme. Burns kishte udhëtuar në kryeqytetin rus për ta paralajmëruar të mos pushtonte Ukrainën. Tre muaj më vonë, Putin urdhëroi pushtimin.
Prioriteti kryesor: Të qëndrojmë në pushtet
Askush nuk mund ta dijë me siguri se çfarë po mendon Putini. Megjithatë, analiza argumenton se motivimet e tij për përshkallëzim të mëtejshëm, si vendimi fillestar për të pushtuar, janë kryesisht të lidhura me situatën e brendshme në Rusi.
Qëllimi i tij kryesor mbetet të ruajë pushtetin e tij dhe, në fund të fundit, sigurinë e tij personale. Një nga problemet me të cilat duket se përballet Kremlini tani është zhdukja graduale e pranimit të heshtur të luftës nga shoqëria ruse.
Sulmet ukrainase thellë në territorin rus, duke synuar rafineritë dhe objektet logjistike, të kombinuara me kufizimet e internetit të vendosura nga shërbimet e sigurisë, kanë filluar të shtrembërojnë imazhin e jetës normale të përditshme.
Sipas Qendrës së pavarur Levada, 57% e rusëve tani e përshkruajnë situatën në vend si të tensionuar. Ndër arsyet kryesore të përmendura nga qytetarët janë lufta, humbjet njerëzore, rekrutimi ushtarak, sulmet me dronë dhe mungesa e një perspektive të qartë për të ardhmen.
Në të njëjtën kohë, besimi në propagandën televizive po bie, të rinjtë po bëjnë thirrje për t'i dhënë fund luftës në mediat sociale dhe vlerësimet e miratimit të Putinit po bien.
"Ekziston një ndjesi sikur Cari është lakuriq"
Atmosfera brenda elitës ruse është edhe më negative. Sipas një personi të brendshëm, problemi më i madh nuk është aq shumë gjendja e ekonomisë apo mungesa e sukseseve ushtarake sesa koha e humbur. Cilado qoftë rezultati, gati pesë vjet luftë shihen nga disa si një dështim.
"Ekziston një ndjenjë në rritje se cari është lakuriq", tha një tjetër anëtar i elitës ruse për Economist.
Asnjë nga problemet ekonomike apo politike të Rusisë nuk shihet në vetvete si e aftë të rrëzojë Putinin, pasi ai ende ka burimet financiare dhe një aparat të fortë represioni për të vazhduar. Por është perceptimi që ka rëndësi.
"Logjika e botës së krimit": Mos trego kurrë dobësi
Putini mund t’i përshkruajë qëllimet e tij në terma gjeopolitikë, por analiza sugjeron që vendimet e tij drejtohen kryesisht nga një logjikë që të kujton rregullat e pashkruara të krimit të organizuar: mos trego kurrë dobësi. Sistemi rus ka një tolerancë të lartë për dhunën, por një tolerancë shumë më të ulët për dështimin.
Putini ka të ngjarë të besojë se përfundimi i luftës pa arritur as qëllimin e tij minimal marrjen e të gjithë rajonit Donbas në Ukrainën lindore mund ta vinte në rrezik edhe veten e tij. Nga ana tjetër, vazhdimi i luftës në formën e saj aktuale nuk është zgjidhje as për Kremlinin.
“Skenarët që bazohen vetëm në mosveprim janë të dëmshëm për Kremlinin”, thotë një anëtar i elitës ruse, pasi ato konsumojnë burime financiare dhe shterojnë kapitalin politik pa ofruar një rrugëdalje të qartë.
Si mund të përshkallëzohej?
Në këto rrethana, përshkallëzimi mund të duket një opsion tërheqës për Putinin. Megjithatë, nuk është e qartë se çfarë forme mund të marrë. Rusia ka të ngjarë të intensifikojë luftën hibride dhe operacionet e sabotimit kundër aleatëve të Ukrainës, si dhe të përpiqet të ndërpresë rrugët përmes të cilave transportohet ndihma evropiane në Kiev.
Agjencitë perëndimore të inteligjencës janë gjithashtu të shqetësuara për mundësinë që Moska të synojë fabrikat në Evropë që prodhojnë pajisje ushtarake për Ukrainën. Megjithatë, vlerësimi i tyre mbetet se Putini (pavarësisht kërcënimeve të fundit ndaj Londrës dhe Parisit për mbështetjen e tyre për Kievin) nuk dëshiron një përballje të drejtpërdrejtë ushtarake me NATO-n.
Edhe 300,000 deri në 400,000 burra të tjerë në luftë
Brenda vetë Ukrainës, përshkallëzimi do të nënkuptonte kryesisht intensifikimin e operacioneve që Rusia po kryen tashmë. Më 30 gusht, Ministria Ruse e Mbrojtjes njoftoi se po përgatitej një sulm masiv kundër infrastrukturës energjetike të Ukrainës. Megjithatë, Kievi tashmë po përgatitet për sulme të tilla, duke i parë ato si pjesë të përpjekjeve të Rusisë për të shtypur rezistencën ukrainase gjatë dimrit.
Në frontin tokësor, burimet ruse thonë se Putini është i vendosur të hedhë në luftë edhe 300,000 deri në 400,000 burra të tjerë. Ai as nuk ka nevojë të njoftojë një valë të re mobilizimi, pasi urdhri fillestar i mobilizimit nuk u pezullua kurrë zyrtarisht.
Burrat shtesë ka të ngjarë të rekrutohen nëpërmjet presionit nga qeveritë rajonale për të mbajtur çdo pakënaqësi sociale lokale dhe për të mos u shndërruar në një problem politik mbarëkombëtar. Autoritetet thuhet se tashmë po e testojnë këtë sistem të ri rekrutimi në Penza, rreth 750 kilometra në juglindje të Moskës.
Dhe më shumë shtypje në shtëpi
Putini gjithashtu mund të intensifikojë goditjen ndaj të ashtuquajturve armiq të brendshëm. Jo domosdoshmërisht sepse ata përbëjnë një kërcënim real për pushtetin e tij, por sepse Kremlini duhet të projektojë një imazh force.
Megjithatë, asnjë nga këto nuk i zgjidh problemet themelore me të cilat përballet Rusia. Përkundrazi, një përshkallëzim i ri ka të ngjarë të rrisë më tej koston njerëzore dhe të përforcojë paqëndrueshmërinë si brenda vendit ashtu edhe përtej kufijve të tij.
