The recent revolt of students and young people in general is the most consistent expression of the socio-economic reality in Albania. In fact, more important than the violence itself that has been unleashed and manifested in the streets of Tirana, and now in many other cities in Albania, is what this violence actually manifests. Not the meaning of violence as such, but the symptoms that it manifests through its manifestation as violence.
In Albania, violence is an integral and constitutive part of the political, economic, social, cultural, financial reality, etc. In the political system installed after the fall and failure of the socialist system, the two main political parties in the country are not antithetical, but complementary, even conditioning each other. These political parties are not distinguished or distinguished by any vision, idea or political project, regardless of what it might be. What characterizes the economic-political system of Albania in these last three decades is systemic violence, installed in the essence of the system that produces governments with special names, but within the same logic. The systemic and systematic violence practiced in Albania since the 90s (and I am deliberately taking the capitalist system of social organization as the starting point, because its triumph is the moment when freedom, equality, well-being, prosperity, integration, etc. were proclaimed and promised) can be observed so openly and clearly, from employment, discrimination in government investments, the enrichment of a handful of people, the changing figures of the oligarchs, but that oligarchy is the form of government, etc. So violent is the life of an ordinary person in Albania, that the systemic violence, which is supposed to be invisible, has been transformed and transformed into systematic violence, open, visible, tangible and sensitive to everyone. It is enough to only look at the immigration statistics over the last few years for any hypocritical skeptic to make sense of the situation.
Por, ku qëndron veçantia e regjimit të Edi Ramës? Çka e bën Ramën, këtë njeri që preokupimin kryesor e ka të japë përshtypjen e një lideri të fuqishëm, që ka gjithçka nën kontrollë, dhe njëkohësisht ka idenë e vizionin për një Shqipëri tjetër dhe ndryshe? Në kuptimin psikoanalitik, Rama është një pervers anakronik, të cilit glamourozja nuk po arrinë t’ia mbulojë impotencën e një lideri që e gjenë ekuivalentin e vet vetëm tek një hipster ordiner i Berlinit. Regjisori spanjoll Luis Buñuel ka bërë një film me titullin Sharmi Diskret i Borgjezisë. Rama dhe oligarkët, nouveau riche e tij, opinionistët, hipsterët, artistët, dhe të gjithë të tjerët që krijojnë totalitetin e pervezionit të Shqipërisë së sotme, janë negacioni i kritikës se Buñuel për borgjezinë. Rama dhe elementet konstitutive të regjimit të tij janë shfaqja e Sharmit Pervers e Impotent të Mikroborgjezisë Nouveau Riche. Në Shqipëri, perverzioni shoqëror, politik e kulturor ka arritur në nivele të tilla sa që inferioriteti politik e kulturor është bërë normë shoqërore. Subjektivizimi e subjektiviteti politik nuk ndodhin nëpërmjet fushatave absurde propagandistike në rrjete sociale, të një realiteti që në Shqipëri nuk ekziston. Diskrepanca ndërmjet perverzioneve imagjinare të Ramës, dhe realitetit brutal në Shqipëri nuk ka se si të jenë më antagoniste.
Rama dhe regjimi i tij kriminal dhe i korruptuar në vet esencën e tij, duket se ka arritur limitin e performancës së tij prej palaçoje shoqërore (gjë që pavullnetshëm ndanë me Sali Berishën), por është një vegël fantastike operacionale për mikroborgjezinë kompradore të vendit, që s’arrinë të mbërrjë aty ky do – borgjezinë. Limitet e tij janë më se të dukshme. Dhe, këtu gjërat fillojnë e bëhen interesante. Madje edhe politikisht, përveç se kulturalisht!
Koncensusi ideologjik na thotë se dhuna është e papranueshme. Në parim, kush nuk mund të jetë dakord me këtë? Vandalizmi, djegjet, lëndimet e qytetarëve protestues, shkatërrimi dhe djegja e pronës private… kjo është qenësore, dhe shkaku i brengosjes së opinionistëve dashamirës e shpirtmirë në Shqipëri, që mbushin çdo natë studiot televizive.
Përgjigja jonë fillestare, dhe me “ne” mendoj të gjithë ata që në emër të emancipimit popullor besojnë në betejën dhe procesin politik që është i ankoruar në premisën elementare që çlirimi politik, ekonomik, kulturor e ideologjik i Shqipërisë konsiston në eliminimin politik të çiftit Rama-Berisha si frymë e si realitet qeverisës e politik, është më se e qartë dhe e vendosur: çka po ndodhë në Tiranë dhe në qytetet tjera të Shqipërisë është shumë pak dhunë.
Dhuna fizike, që në rastin e revoltave studentore, rinore e popullore në Shqipëri nuk është as singulare, as inovative. E shihni çka është duke ndodhur në Francë këto ditë? Andaj, fillimisht duhet të qetësohemi e çlirohemi nga ideja se në rrugët e qytetet të Shqipërisë po bëhet diçka singulare. Thjeshtë, Shqipëria po i bashkangjitet trenit të vonshëm të rebelimit ndaj pushtetit kriminal, të korruputuar e oligarkik.
Rama është emri i impotencës. Njerëzit përreth tij, që janë oligarkët kompradorë, burokratët servilë, opinionistët sipërfaqësor e të lapërdhishëm por mbi-prezent, artistët oportunistë të bienaleve e rezidencave, por thellësisht jo-kreativ, janë pjesë e ingranazhit që e mirëmbajnë një sistem politik i cili sot po sulmohet me gurë nëpër rrugët e sheshet e vendit. Esenca e Edi Ramës është e sulmuar, edhe politikisht, në konjukturën aktuale në Shqipëri, nuk ka gjë më sublime. E sublimuar në gurë e në flake.
Por, këtu fillojnë problemet. Thënë troç, dhunë po, por për çka? Kundër kujt? Dhe për më tepër, dhunë për kënd? Përgjigja fillestare do ishte: po, vandalizoni dhe digjni gjithçka dhë të gjitha! Pa përjashtim! Filloni me pronat e oligarkëve të çiftit Rama-Berisha. Vazhdoni me institucionet shtetërore e policinë. Rebelohuni ndaj mësuesve, profesorëve e të gjithë oportunistëve të tjerë. Mos i shikoni e mos merrni pjesë në debatet televizive – janë të regjimit. Por, kjo është tmerrësisht kundër-produktive. Çështja kryesore në këtë situatë dhe në këto rrethana është ajo që nuk ekziston: artikulimi politik. Mungesa është – dhe për më tepër do jetë – përcaktuese. Ndërsa, mungesa rëndon më dhunshëm në supet e revoltës se sa dhuna objektive e ditëve të fundit. Artikulimi e elaborimi politik është mundësia e vetme që revolta popullore të mos stigmatizohet si banditëri apo vandalizëm. Sepse nuk është. Për më tepër, dëmi që i është bërë Shqipërisë përgjatë qeverisjes së regjimit të Ramës, është radikalisht i pakrahasueshëm me dëmin minimal të shkaktuar përgjatë këtyre ditëve. Ndërsa aspekti estetik, që shqetëson tashmë të shqetësuarit, nuk është politikja e protestës.
Regjimi i Edi Ramës është në rënie. Dhe kjo është thellësisht e pamjaftueshme. Sa e shpejtë do jetë rënia e tij, varet nga zhvillimet e ngjarjeve aktuale. Tragjedia e situatës politike në Shqipëri është matematikisht e thjeshtë, por ideologjikisht e komplikuar: ekziston një klasë politike e stër-vjetëruar dhe e korruptuar, një pakënaqësi popullore aktive, dhe – qenësorja – një impotencë politike për ta artikuluar dhe kanalizuar këtë revoltë.
Therefore, what is happening these days in Albania should not be understood as violence, but as a response and reaction to the systemic and systematic violence in the country for more than three decades. The formulas for a solution or a way out of the current situation, which we read from opinion leaders, are – at best – nothing more than good-natured wishes. The politicization of the youth and popular revolt is the beginning of the solution to the situation. Whereas, if the price for liberation from Rama, and the logic of governance in Albania is the demolition and destruction of squares and boulevards, then this is a relatively cheap price, in relation to the overall social damage. ©LAPSI.al
