Në një botë ku çmimet rriten, shërbimet publike tkurren dhe jeta bëhet gjithnjë e më e vështirë për shumicën, një raport i ri i Oxfam hedh dritë mbi kontrastin brutal të kohës sonë, miliarderët po pasurohen me shpejtësi rekord dhe po forcojnë ndikimin e tyre mbi politikën dhe median globale, ndërsa miliarda njerëz mbeten jashtë çdo përfitimi. Raporti, i publikuar paralelisht me takimin e elitës botërore në Davos vjen si një paralajmërim i fortë edhe për shoqëri të brishta si ajo shqiptare, ku pabarazia, kapja e pushtetit dhe mungesa e drejtësisë sociale janë bërë pjesë e përditshmërisë.
Raporti, i publikuar të dielën, thekson gjithashtu thellimin e hendekut mes atyre që kanë dhe atyre që nuk kanë, në një botë të tronditur nga konfliktet dhe nga një numër gjithnjë e në rritje protestash. Sipas analizës së Oxfam, pasuria kolektive e miliarderëve u rrit me 2.5 trilionë dollarë në vitin 2025, pothuajse e barabartë me pasurinë totale që zotëron gjysma më e varfër e njerëzimit, ose 4.1 miliardë njerëz.
Viti i kaluar shënoi gjithashtu herën e parë që në botë kishte më shumë se 3,000 miliarderë, si dhe herën e parë që personi më i pasur në botë, Elon Musk, zotëronte më shumë se gjysmë trilioni dollarë.
Raporti vjetor i Oxfam për rritjen e pabarazisë u publikua njëkohësisht me hapjen e takimit vjetor të Forumit Ekonomik Botëror në Davos, Zvicër, një takim që çdo vit mbledh rreth 1,000 nga njerëzit më të pasur në botë, së bashku me udhëheqës politikë dhe një numër të vogël aktivistësh të ftuar.
Tema e këtij viti e takimit është “Një Frymë Dialogu”. Megjithatë, Oxfam argumenton në raportin e saj se super të pasurit po marrin gjithnjë e më shumë kontroll mbi mjetet e komunikimit, duke përfshirë si median tradicionale ashtu edhe format më të reja të saj.
Raporti përmend shembuj si Jeff Bezos, miliarderi pronar i Amazon, i cili bleu The Washington Post; Elon Musk, që bleu Twitter/X; Patrick Soon-Shiong, i cili mori nën kontroll gazetën Los Angeles Times; si dhe miliarderin e ekstremit të djathtë Vincent Bolloré, pronar i kanalit francez CNews.
“Ndikimi i tepruar që super të pasurit kanë mbi politikanët tanë, ekonomitë dhe median ka thelluar pabarazinë dhe na ka larguar shumë nga rruga për të luftuar varfërinë”, tha drejtori ekzekutiv i Oxfam International, Amitabh Behar.
“Qeveritë duhet të dëgjojnë nevojat e njerëzve për çështje si shëndetësia cilësore, veprimet kundër ndryshimeve klimatike dhe drejtësia tatimore”, shtoi Behar.
Oxfam vlerëson gjithashtu se miliarderët kanë 4,000 herë më shumë gjasa të mbajnë poste politike sesa qytetarët e zakonshëm dhe citon një anketë të World Values Survey në 66 vende, e cila zbulon se pothuajse gjysma e të anketuarve besojnë se të pasurit shpesh blejnë zgjedhjet në vendin e tyre.
“Hendeku në zgjerim mes të pasurve dhe pjesës tjetër të shoqërisë po krijon njëkohësisht një deficit politik që është jashtëzakonisht i rrezikshëm dhe i paqëndrueshëm”, tha Behar.
‘Jeta po bëhet e papërballueshme dhe e padurueshme’
Oxfam vuri në dukje gjithashtu se vitin e kaluar pati 142 protesta të rëndësishme kundër qeverive në 68 vende, të cilat, sipas saj, autoritetet zakonisht i përballën me dhunë.
“Qeveritë po bëjnë zgjedhje të gabuara për t’i shërbyer elitës dhe për të mbrojtur pasurinë, ndërsa shtypin të drejtat e njerëzve dhe zemërimin për faktin se jeta e shumëkujt po bëhet e papërballueshme dhe e padurueshme”, tha Behar.
Sipas Forumit Ekonomik Botëror, pjesëmarrës në takimin e këtij viti në Davos janë “afërsisht 850 drejtorë ekzekutivë dhe kryetarë të kompanive më të mëdha në botë”, së bashku me udhëheqës politikë, përfshirë Presidentin e SHBA-së Donald Trump, kryeministrin e Kanadasë Mark Carney dhe zëvendëskryeministrin e Kinës He Lifeng.
Përveç veprimtarisë së saj në fushën e advokimit politik, Oxfam është edhe një organizatë ndihme humanitare, që ofron asistencë në shumë vende të botës.
Organizata ka ngritur vazhdimisht alarmin për urisjen e detyruar në Gaza gjatë luftës gjenocidale të Izraelit dhe ishte një nga 37 organizatat ndërkombëtare të ndihmës që u ndaluan nga Izraeli të hynin në territorin palestinez në fund të vitit të kaluar./ Marrë nga Al Jazeera, përshtati në shqip Lapsi.al
