“Korrupsioni po pengon përparimin më të shpejtë të Shqipërisë drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian”. Kështu nis një raport për Shqipërinë mbi nivelin e këtij fenomeni në vendin tonë të kryer nga qendra “SELDI”. Ky është një rrjet rajonal organizatash të shoqërisë civile që punon për luftën kundër korrupsionit dhe përmirësimin e qeverisjes së mirë në vendet e Evropës Juglindore. (Raporti i plotë)
Studimi citon raportet e fundit nga Komisioni Evropian që theksojnë se korrupsioni mbetet një shqetësim i madh për qytetarët shqiptarë dhe një nga pengesat kryesore në procesin e integrimit evropian. Indeksi i Perceptimit të Korrupsionit i Transparency International e rendit Shqipërinë midis vendeve më të prekura në rajon, ndërsa Barometri i Ballkanit Perëndimor i Këshillit të Bashkëpunimit Rajonal tregon se perceptimi i qytetarëve shqiptarë për përhapjen e korrupsionit është më i larti në Ballkanin Perëndimor.
Këto gjetje jo vetëm që nxjerrin në pah shkallën e fenomenit, por edhe nënvizojnë rolin e tij si një faktor që ndikon në besimin publik dhe mënyrën se si qytetarët e perceptojnë një demokraci funksionale. Edhe pse reformat e ndërmarra, të tilla si Reforma në Drejtësi dhe krijimi i institucioneve të reja si SPAK dhe Byroja Kombëtare e Hetimit, kanë krijuar pritshmëri të larta, efektet e tyre konkrete janë ende të kufizuara në perceptimin publik.
Shumë qytetarë vazhdojnë të besojnë se korrupsioni është i përhapur në nivelet më të larta të politikës dhe administratës publike, duke nxitur një ndjenjë të një "kulture të pandëshkueshmërisë". Kjo situatë e bën thelbësor monitorimin sistematik dhe të paanshëm të fenomenit, si dhe zhvillimin e politikave të bazuara në prova dhe matjeve të sakta që mund të ndihmojnë në thyerjen e këtij cikli.
Në raport thuhet se Sistemi i Monitorimit të Korrupsionit (SMK) i vitit 2025 tregon se korrupsioni mbetet një pengesë serioze për përparimin e Shqipërisë drejt BE-së.
Hulumtimi zbulon gjithashtu se korrupsioni vazhdon të përbëjë një kërcënim të madh për funksionimin normal të administratës publike. Ai pengon uljen e kostove të shërbimit publik dhe kufizon vendimmarrjen në kushte konflikti interesi.
Të dhënat e SMK-së të vitit 2025 për Shqipërinë tregojnë se përqindja e qytetarëve që raportojnë se kanë paguar ryshfet, drejtpërdrejt ose tërthorazi, për të marrë shërbime nga zyrtarët publikë mbetet e lartë (59% e të anketuarve). Kjo përfaqëson një rritje prej rreth 19 pikësh përqindjeje krahasuar me vitin 2023, duke sinjalizuar një përkeqësim të situatës.
Treguesi i presionit ndjek të njëjtën tendencë rritëse: 53.9% e të anketuarve deklaruan se u ishte kërkuar ryshfet në një nivel më të lartë se në vitin 2021.
Këto gjetje sugjerojnë se ekspozimi i qytetarëve ndaj presionit korruptiv nga administrata mbetet përgjithësisht i lartë.
Ndërkohë, është një shenjë pozitive që pjesa e qytetarëve që raportojnë se kanë paguar ryshfet në para të gatshme, dhurata ose favore vetëm pasi janë kërkuar drejtpërdrejt nga zyrtarët publikë ka rënë ndjeshëm krahasuar me CMS 2023 (26.5% në vitin 2025 kundrejt 44% në vitin 2023).
Të dhënat e vitit 2025 tregojnë se qytetarët shfaqin nivele të larta pesimizmi: 77% besojnë se situata aktuale e korrupsionit do të mbetet e pandryshuar, ndërsa vetëm 22% shpresojnë për një të ardhme me nivele më të ulëta korrupsioni. Ky trend është në përputhje me gjetjet e viteve të kaluara dhe nxjerr në pah një hendek të qartë midis qëndrimeve individuale dhe zhvillimeve institucionale. /LAPSI.al
