Të gjithë kemi lexuar për shenjat paralajmëruese që tregojnë se është koha për t’u larguar nga një marrëdhënie toksike: dhuna fizike, ofendimet, kontrolli financiar apo izolimi nga njerëzit e afërt.
Por ka edhe sjellje më pak të dukshme, të cilat nëse përsëriten, mund të dëmtojnë seriozisht dashurinë dhe besimin mes dy partnerëve.
Sipas Anna Hushlak dhe Billie Quinlan, autore të librit Ngrijeni veten: 8 parime të thjeshta për të gjetur fuqinë tuaj në dhomën e gjumit dhe më gjerë, ekzistojnë katër modele sjelljeje që shfaqen shpesh në marrëdhënie – dhe që mund t’i vëmë re jo vetëm te partneri, por edhe te vetja.
Këto sjellje njihen si “Katër Kalorësit e Apokalipsit të Marrëdhënieve”, një term i përdorur nga studiuesi dhe terapisti i çifteve John Gottman në librin e tij The Seven Principles for Making Marriage Work.
Sipas tij, kritika, mbrojtja, përbuzja dhe distancimi janë ndër faktorët më të zakonshëm që, nëse lihen të pakontrolluar, mund të çojnë në shkatërrimin e një marrëdhënieje.
Autorët theksojnë se këto prirje janë të zakonshme dhe nuk e bëjnë askënd “të keq”. Shumë prej nesh thjesht nuk kanë mësuar si të komunikojnë me vetëbesim dhe mirësi.
Kritika
Kritika nuk është thjesht shprehje pakënaqësie. Ajo bëhet problem kur shndërrohet në sulm ndaj karakterit të tjetrit, duke përdorur fjalë si “gjithmonë” apo “kurrë”.
“Ti gjithmonë vonohesh. Je i papërgjegjshëm.”
“Kur u vonove dje, u ndjeva e zhgënjyer. Do të doja të më njoftoje më herët.”
Zgjidhja? Fokusohuni te sjellja konkrete dhe ndikimi i saj, jo te personaliteti i partnerit.
Mbrojtja
Qëndrimi mbrojtës shfaqet kur shmangim përgjegjësinë dhe përpiqemi të kundërsulmojmë.
“Po të ishe më aventuriere, jeta jonë seksuale s’do ishte kaq e mërzitshme.”
“E kuptoj që ndoshta kemi rënë në rutinë. Le të flasim për diçka të re që mund të provojmë.”
Të marrësh përgjegjësi nuk do të thotë të marrësh fajin për gjithçka, por të pranosh rolin tënd në situatë.
Përbuzja
Kjo konsiderohet forma më toksike. Përfshin sarkazëm, tallje, komente poshtëruese apo gjeste përçmuese. Shpesh lind nga hidhërimi i akumuluar dhe konfliktet e pazgjidhura.
Për ta zbutur: praktikoni faljen, dëgjimin aktiv dhe shprehjen e sinqertë të ndjenjave.
Distancimi
Distancimi ndodh kur mbyllim komunikimin dhe tërhiqemi emocionalisht. Ndonjëherë është reagim ndaj mbingarkesës emocionale, herë të tjera një formë agresioni pasiv.
Zgjidhja? Bini dakord për një pushim për t’u qetësuar, por rikthehuni për të diskutuar çështjen. Komunikoni qartë nëse keni nevojë për mbështetje, hapësirë apo zgjidhje.
