Një 29-vjeçar është arrestuar si i dyshuar për ndezjen e zjarrit në Pacific Palisades në Los Angeles, i cili u mori jetën 12 personave dhe shkatërroi më shumë se 6,000 shtëpi në janar të këtij viti. Zyrtarët e departamentit të drejtësisë thanë se provat e mbledhura nga pajisjet dixhitale të Jonathan Rinderknecht përfshinin edhe një imazh që ai gjeneroi në ChatGPT që përshkruante një qytet që digjej.
Zjarri më shkatërrues në historinë e Los Angeles, u ndez më 7 janar pranë një shtegu ecjeje me pamje nga lagjja e pasur bregdetare. Zjarri i Eaton, i ndezur po atë ditë në zonën e Los Anxhelosit, vrau 19 persona të tjerë dhe shkatërroi 9,400 ndërtesa. Shkaku i zjarrit mbetet i paqartë. Rinderknecht do të paraqitet në gjykatë në Orlando, Florida, të mërkurën.
Zjarri dogji më shumë se 23,000 akra (9,308 hektarë) dhe shkaktoi dëme prej rreth 150 miliardë dollarësh (112 miliardë paund). Duke zhdukur lagje të tëra, zjarri zgjati për më shumë se 3 javë, duke shkatërruar edhe pjesë të Topangës dhe Malibusë. Midis mijëra strukturave të shkatërruara nga zjarret ishin shtëpitë e një numri të famshmish, përfshirë Mel Gibson, Paris Hilton dhe Jeff Bridges.
Rinderknecht u arrestua në Florida të martën dhe është akuzuar për shkatërrim prone me anë të zjarrit, tha Prokurori i Përkohshëm i SHBA-së Bill Essayli në një konferencë për shtyp të mërkurën në Los Angeles. "Shpresojmë që arrestimi do t'u ofrojë një masë drejtësie të gjithë atyre që janë prekur", tha zoti Essayli.
Zyrtarët thanë se mund të ngrihen akuza të mëtejshme - përfshirë vrasjen. Zjarri fillestar që thuhet se e nisi zoti Rinderknecht ditën e Vitit të Ri u quajt zjarri i Lachman-it. Edhe pse u shua shpejt nga zjarrfikësit, ai vazhdoi të digjej nën tokë në strukturën rrënjësore të bimësisë së dendur, thonë hetuesit, përpara se të shpërthente përsëri mbi tokë si një stuhi.
Zyrtarët thanë se i dyshuari e njihte zonën sepse ishte ish-banor i Pacific Palisades. Ai kishte jetuar një bllok larg nga Skull Rock Trailhead, ku dyshohet se e kishte ndezur zjarrin. Pas zjarreve, ai u zhvendos në Florida. Ai e ndezi zjarrin pasi përfundoi një udhëtim si shofer i Uber në natën e Vitit të Ri.
Dy pasagjerë udhëtuan me Rinderknecht më herët në natën e Vitit të Ri. Një pasagjer u tha hetuesve se mbante mend që shoferi ishte dukur i shqetësuar dhe i zemëruar. Zyrtarët thanë se kishin përdorur të dhënat e tij të telefonit për të përcaktuar vendndodhjen e tij kur zjarri filloi fillimisht më 1 janar, por kur e pyetën për detaje, ai dyshohet se i gënjeu hetuesit.
Në telefonin e tij ata gjetën video që zoti Rinderknecht kishte bërë, të zjarrfikësve që përpiqeshin të shuanin flakët. Ata gjithashtu zbuluan se menjëherë pas mesnatës së Ditës së Vitit të Ri ai kishte telefonuar vazhdimisht 911, por nuk mund të lidhej për shkak të sinjalit të dobët celular në pikën e fillimit të shtegut.
Në telefonin e tij ishte një “screenshot” kur përpiqej të telefononte shërbimet e urgjencës dhe në një moment duke u lidhur me një dispeçer. Rinderknecht pyeti gjithashtu ChatGPT: "A quhesh fajtor nëse një zjarr përhapet për shkak të cigareve tuaja?" Hetuesit thanë se i dyshuari donte të "ruante provat e vetes duke u përpjekur të ndihmonte në shuarjen e zjarrit".
Hetuesit vunë re se Rinderknecht dukej nervoz gjatë intervistës me të më 24 janar të këtij viti, dhe arteria e tij karotide pulsonte sa herë që pyetej se kush e kishte ndezur zjarrin. Në korrik të vitit 2024, 5 muaj para se të dyshohej se kishte vënë zjarrin, Rinderknecht i kërkoi ChatGPT të krijonte një imazh të një "pikture distopiane" që përfshinte një pyll që digjej dhe një turmë njerëzish që ia mbathnin nga një zjarr.
Kërkesa e tij përfshinte tekstin: "Në mes [të pikturës], qindra mijëra njerëz në varfëri po përpiqen të kalojnë një portë gjigante me një shenjë të madhe dollari mbi të. Në anën tjetër të portës dhe të të gjithë murit është një konglomerat i njerëzve më të pasur. Ata po relaksohen, po shikojnë botën teksa digjet dhe po shikojnë njerëzit teksa luftojnë. Po qeshin, po kënaqen dhe po kërcejnë."
Një muaj para se të dyshohej për vendosjen e zjarrit Rinderknecht dyshohet se kishte futur një mesazh në ChatGPT që përfshinte tekstin: “E dogja Biblën që kisha. Ndihesha fantastik. Ndihesha shumë i çliruar.” Një hetim i jashtëm i porositur nga mbikëqyrësit e Qarkut të Los Anxhelosit zbuloi se "politikat e vjetruara" për dërgimin e alarmeve emergjente kishin vonuar paralajmërimet për evakuim, ndër të tjera dështime zyrtare. /BBC, LAPSI.al
