Dy politikanë të njohur izraelitë kanë kritikuar planet e qeverisë së Kryeministrit Benjamin Netanyahu për të ngritur atë që ajo e quan një “qytet humanitar” në jug të Gazës, duke thënë se propozimi do të përbënte internimin e palestinezëve në një “kamp përqendrimi”.
Ish-kryeministrat Yair Lapid dhe Ehud Olmert bënë kritikat të dielën, ndërsa forcat izraelite vazhduan të bombardojnë Gazën, duke vrarë të paktën 95 palestinezë gjatë ditës.
Lapid, udhëheqësi i partisë më të madhe të opozitës në Izrael, i tha Radios së Ushtrisë Izraelite se “asgjë e mirë” nuk do të dalë nga planet për të ngritur “qytetin humanitar” mbi rrënojat e qytetit të Rafahut.
“Është një ide e keqe nga çdo perspektivë e mundshme, e sigurisë, politike, ekonomike, logjistike,” tha ai.
“Unë nuk preferoj ta përshkruaj një qytet humanitar si kamp përqendrimi, por nëse dalja prej tij është e ndaluar, atëherë është një kamp përqendrimi,” shtoi ai.
Lapid shërbeu si kryeministër i Izraelit për gjashtë muaj në vitin 2022.
Sipas qeverisë izraelite, “qyteti humanitar” fillimisht do të strehojë 600,000 palestinezë të zhvendosur që aktualisht jetojnë në çadra në zonën e mbipopulluar të al-Mawasit përgjatë bregut jugor të Gazës. Por në fund, gjithë popullsia e enklavës, prej më shumë se dy milionë njerëzish, do të zhvendoset atje.
Imazhet satelitore kanë treguar se forcat izraelite kanë intensifikuar operacionet e shkatërrimit në Rafah muajt e fundit. Më 4 prill, numri i ndërtesave të shkatërruara ishte rreth 15,800. Deri më 4 korrik, numri kishte arritur në 28,600.
Olmert, i cili shërbeu si kryeministër i Izraelit nga viti 2006 deri në 2009, gjithashtu e dënoi planin izraelit.
“Është një kamp përqendrimi. Më vjen keq,” i tha ai gazetës britanike The Guardian.
“Nëse ata [palestinezët] do të dëbohen në ‘qytetin humanitar’ të ri, atëherë mund të thuash se kjo është pjesë e një spastrim etnik. Kur ata ndërtojnë një kamp ku planifikojnë të ‘pastrojnë’ më shumë se gjysmën e Gazës, atëherë kuptimi i pashmangshëm i kësaj strategjie është se nuk ka të bëjë me shpëtimin [e palestinezëve]. Ka të bëjë me dëbimin e tyre, me shtyrjen dhe hedhjen e tyre jashtë. Nuk kam asnjë kuptim tjetër për këtë, të paktën unë" - tha ish-kryeministri Olmert.
Spastrim etnik
Zyrtarë humanitarë gjithashtu kanë thënë se plani për kampin e internimit në Rafah do të shtronte rrugën për spastrimin etnik të palestinezëve nga Gaza.
Philippe Lazzarini, kreu i agjencisë së Kombeve të Bashkuara për refugjatët palestinezë, UNRWA, e cila është ndaluar nga Izraeli, pyeti javën e kaluar nëse ky plan do të sillte një “Nakba të dytë”. Ky term i referohet dëbimit të qindra mijëra palestinezëve nga shtëpitë e tyre gjatë krijimit të shtetit të Izraelit në vitin 1948.
“Kjo do të krijonte de fakto kampe përqendrimi masive në kufi me Egjiptin për palestinezët, të zhvendosur vazhdimisht brez pas brezi,” tha Lazzarini, duke shtuar se kjo do të “privonte palestinezët nga çdo perspektivë për një të ardhme më të mirë në atdheun e tyre.”
Qeveria izraelite këmbënguli se zhvendosja e palestinezëve në kampin e internimit në Rafah do të ishte “vullnetare”, ndërsa Netanyahu dhe Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, kanë vazhduar të promovojnë propozimin e tyre për të zhvendosur me forcë të gjithë palestinezët nga Gaza jashtë enklavës.
Netanyahu tha gjatë një darke me Trump javën e kaluar se Izraeli po punon me SHBA-në “shumë ngushtë për të gjetur vende që do të kërkojnë të realizojnë atë që gjithmonë thonë, se duan t’u japin palestinezëve një të ardhme më të mirë.”
Nga ana e tij, presidenti amerikan tha se “kemi pasur bashkëpunim të shkëlqyer nga [vendet] përreth Izraelit” dhe se “diçka e mirë do të ndodhë” së shpejti.
Fqinjët e Izraelit dhe shtete të tjera arabe, megjithatë, i kanë hedhur poshtë në mënyrë të prerë çdo plan për të zhvendosur palestinezët nga Gaza, ashtu si edhe vetë palestinezët e lodhur nga lufta në këtë enklavë bregdetare.
Agjencia e lajmeve Reuters, ndërkohë, ka raportuar se Gaza Humanitarian Foundation (GHF), një grup privat i mbështetur nga SHBA-ja dhe Izraeli që shpërndan ndihma në Gaza, kishte paraqitur plane për të ndërtuar kampe në shkallë të gjerë të quajtura “zona humanitare tranziti” brenda dhe ndoshta jashtë territorit palestinez.
Propozimi, i hartuar pas datës 11 shkurt, përshkruan një vizion për “zëvendësimin e kontrollit të Hamasit mbi popullsinë në Gaza”, me GHF që i përshkruan kampet si vende ku palestinezët mund të “jetojnë përkohësisht, të de-radikalizohen, të ri-integrohen dhe të përgatiten për t’u zhvendosur nëse dëshirojnë”, sipas Reuters.
GHF është grupi kryesor që ushtria izraelite aktualisht e lejon të shpërndajë ushqim në Gaza.
Grupi kishte ngritur katër pika shpërndarjeje në jug dhe në qendër të Gazës, por aktualisht operon vetëm një pikë pranë Rafahut. Që nga fillimi i operacioneve të tij në fund të majit, forcat izraelite kanë vrarë të paktën 800 palestinezë që kërkonin ndihmë në pikat e GHF-së.
Izraeli dëshiron që GHF të zëvendësojë Kombet e Bashkuara në Gaza dhe të marrë përsipër të gjitha operacionet e ndihmës.
Grupet e të drejtave të njeriut dhe ekspertët thonë se GHF është gjithashtu pjesë e planeve izraelite për të shtyrë popullsinë palestineze drejt jugut dhe përfundimisht jashtë Rripit të Gazës.
Omar Rahman, studiues në Këshillin për Çështjet Globale të Lindjes së Mesme, i tha Al Jazeera-s se vrasjet në pikat e GHF-së dhe tani plani për kampin e internimit e bëjnë të qartë se “qëllimi përfundimtar i Izraelit këtu është shkatërrimi fizik i Gazës, rrëzimi i qëllimshëm i shoqërisë palestineze atje dhe shpërngulja me forcë e të gjithë territorit të Rripit.”
Ai tha se plani i Izraelit ishte të përqendronte popullsinë palestineze dhe të ushtronte “presion mbi ta që zgjedhja e tyre e përditshme të jetë mes urisë dhe të shtënave.”
“Ata shpresojnë se kjo do të çojë në emigrimin ‘vullnetar’ nga Gaza që po përpiqen ta detyrojnë,” tha ai, duke shtuar se “ajo që Izraeli po përpiqet të bëjë është të krijojë një kamp përqendrimi, që në thelb është një qeli mbajtjeje derisa të hapen mundësi të tjera për të shpërngulur atë [zonë].”
Al Jazeera, përshtati në shqip ©LAPSI.AL
