Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka njoftuar se do të vendosë një tarifë prej 35% mbi mallrat kanadeze duke nisur nga 1 gushti, ndërsa të dy vendet janë në prag të një afati të vetëcaktuar për të arritur një marrëveshje të re tregtare.
Ky paralajmërim u publikua përmes një letre në platformën e tij Truth Social, ku përfshihen gjithashtu kërcënime për tarifa të gjera prej 15% deri në 20% ndaj shumicës së partnerëve tregtarë të SHBA-së.
Kryeministri kanadez, Mark Carney, reagoi përmes një postimi në rrjetin X, duke theksuar se qeveria e tij do të vazhdojë të mbrojë punëtorët dhe bizneset kanadeze, ndërsa synojnë një marrëveshje të re përpara afatit të gushtit.
Aktualisht, Kanadaja është e goditur nga një tarifë ekzistuese 25% për disa produkte, përfshirë ato të çelikut, aluminit dhe industrisë së automobilave tarifa të vendosura nga administrata Trump më herët.
Letra ndaj Kanadasë është vetëm një nga mbi 20 të tilla që Trump ka dërguar këtë javë ndaj partnerëve të tjerë tregtarë si Japonia, Koreja e Jugut dhe Sri Lanka. Në të gjitha këto letra, ai paralajmëron se tarifat e reja do të hyjnë në fuqi më 1 gusht.
Sipas burimeve amerikane, SHBA ka vendosur një tarifë të përgjithshme 25% ndaj të gjitha importeve kanadeze, por aktualisht ekziston një përjashtim për produktet që respektojnë marrëveshjen CUSMA (Marrëveshja Kanada-SHBA-Meksikë). Nuk dihet ende nëse kërcënimi më i fundit për tarifa do të prekë mallrat e mbuluara nga kjo marrëveshje.
Trump ka vendosur gjithashtu tarifa të reja globale: 50% për importet e aluminit dhe çelikut dhe 25% për të gjitha automjetet që nuk prodhohen në SHBA. Ai ka paralajmëruar gjithashtu një tarifë 50% për importet e bakrit, e cila do të hyjë në fuqi muajin tjetër.
Kanadaja, që shet rreth 75% të mallrave të saj në SHBA dhe është një qendër e rëndësishme për prodhimin e makinave dhe metaleve, pritet të goditet rëndë nga këto masa.
Në letrën e tij, Trump shkruan se tarifat 35% janë të ndara nga masat sektoriale dhe se ato nuk do të aplikohen nëse kompanitë kanadeze vendosin të prodhojnë brenda SHBA-së.
Ai lidhi tarifat edhe me atë që e quajti “dështimi i Kanadasë për të ndalur fluksin e fentanilit drejt SHBA-së”, si dhe me tarifat ekzistuese që Kanadaja ka vendosur ndaj fermerëve amerikanë të qumështit dhe deficitit tregtar mes dy vendeve.
“Nëse Kanada bashkëpunon me mua për të ndaluar rrjedhën e fentanilit, ndoshta do të marrim parasysh një rishikim të kësaj letre. Këto tarifa mund të modifikohen, lart ose poshtë, në varësi të marrëdhënieve me vendin tuaj,” shkruan Trump.
Presidenti amerikan ka akuzuar më parë Kanadanë dhe Meksikën për lejimin e kalimit të njerëzve dhe fentanilit drejt SHBA-së. Por sipas të dhënave të Doganës dhe Patrullës Kufitare të SHBA-së, vetëm 0.2% e konfiskimeve të fentanilit ndodhin në kufirin me Kanadanë – pjesa dërrmuese ndodh në kufirin me Meksikën.
Më herët këtë vit, Kanadaja njoftoi shtim të fondeve për sigurinë kufitare dhe emëroi një zyrtar të posaçëm për çështjen e fentanilit, në përgjigje të shqetësimeve të ngritura nga Trump.
Kanadaja dhe SHBA-ja janë përfshirë prej muajsh në bisedime intensive për një marrëveshje të re tregtare dhe të sigurisë. Gjatë Samitit të G7-ës në qershor, Carney dhe Trump u zotuan të arrinin një marrëveshje brenda 30 ditëve, me një afat përfundimtar më 21 korrik.
Trump ka paralajmëruar se në rast të kundërmasave nga Kanadaja, do të rrisë më tej tarifat. Kanadaja ka vendosur tashmë tarifa të kundërta ndaj SHBA-së dhe ka deklaruar se do të ndërmarrë të tjera nëse nuk arrihet një marrëveshje brenda afatit.
Në fund të qershorit, Carney hoqi një taksë ndaj gjigantëve teknologjikë amerikanë, pas presionit të Trump, i cili e cilësoi si “sulm të hapur” ndaj SHBA-së dhe kërcënoi të tërhiqej nga bisedimet. Kryeministri kanadez u shpreh se heqja e taksës ishte “pjesë e një negociate më të gjerë” për tregtinë mes dy vendeve. Zyra e Kryeministrit Carney i tha BBC-së se nuk kishte një koment të menjëhershëm për letrën e Trump.
