Investimet shqiptare jashtë vendit pësuan një frenim në tremujorin e parë të këtij viti.
Sipas të dhënave nga Banka e Shqipërisë, vlera e investimeve të kompanive shqiptare jashtë vendit zbriti në 67 milionë euro, 7% më pak krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë.
Pavarësisht rënies krahasuar me shifrën e vitit të kaluar, që kishte shënuar njëkohësisht një rekord historik për investimet shqiptare jashtë vendit për këtë periudhë të vitit, tremujori i parë i këtij viti shënon gjithsesi vlerën e dytë më të lartë të regjistruar ndonjëherë.
Në pjesën më të madhe, investimet shqiptare janë kanalizuar në kontribute direkte në kapitalin e shoqërive të kontrolluara jashtë vendit. Këto injektime kapitali përbënin afërsisht 75% të fluksit të ri të investimeve shqiptare jashtë vendit.
Pjesa tjetër konsiston kryesisht në fitime të riinvestuara të kompanive të zotëruara jashtë vendit.
Në vitet e fundit, investimet e huaja direkte në Shqipëri këtë vit po shënojnë vlera rekord, por, nga ana tjetër, një tendencë të ngjashme në rritje po shfaqin edhe investimet shqiptare jashtë vendit.
Sidoqoftë, bilanci neto i investimeve të huaja direkte për 3-mujorin I 2025 ishte negativ, për një vlerë të përgjithshme prej 295 milionë eurosh, në rritje me 4% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.
Bilanci negativ në llogarinë e investimeve të huaja nënkupton se investimet e huaja direkte hyrëse në Shqipëri ngelen shumë më të larta krahasuar me investimet shqiptare jashtë vendit.
Megjithatë, në vitet e fundit, disa prej grupeve më të mëdha të biznesit në Shqipëri po kryejnë investime të konsiderueshme në tregje të huaja. Nëse deri para pak vitesh investimet shkonin kryesisht në tregjet fqinje, tashmë ka grupe shqiptare që po investojnë shuma të konsiderueshme edhe në tregjet e Europës Perëndimore dhe SHBA.
Grupi Balfin prej vitesh po investon në sektorin e ndërtimit dhe pasurive të paluajtshme në Austri. Sipas të dhënave të vetë grupit, deri në maj të këtij viti portofoli i investimeve në Austri llogaritej në rreth 100 milionë euro, ndërsa synon të rrisë më tej portofolin e investimeve në tregun austriak deri në 200 milionë euro, kryesisht në sektorin e pasurive të paluajtshme. Prej vitit 2022 grupi Balfin ka nisur aktivitet edhe në Zvicër, ndërsa është e pranishme tashmë edhe në tregun amerikan, me fokus kryesor gjithmonë zhvillimin ose blerjen e pasurive të paluajtshme në SHBA dhe Kanada, në modelin që ka ndjekur edhe në Shqipëri, Kosovë dhe Maqedoninë e Veriut.
Edhe grupi Kastrati ka shtrirë investimet në tregun amerikan, me blerjen e DUA Hotel Miami.
Të dhënat statistikore për investimet e sipërmarrjeve shqiptare jashtë vendit nuk detajohen për shpërndarjen e tyre gjeografike apo sektoriale. Për këtë arsye, ende nuk ekziston një “hartë” e mirëfilltë e investimeve shqiptare jashtë, apo në cilat prej vendeve apo sektorëve po përqendrohet rritja në vitet e fundit.
Megjithatë, është fakt se disa prej grupeve më të rëndësishme shqiptare të biznesit prej vitesh janë të vendosura edhe në tregjet fqinje, kryesisht në Kosovë, Maqedoninë e Veriut. / MONITOR
